BLUZY

Przekaz

ZAwodowy tester cierpliwości otoczenia... Choć przekaz wydaje się zabawny i nieco prowokacyjny, ma drugie dno i głębszy sens. Wszystkie dzieci (a te bardziej wymagające jeszcze mocniej) potrzebują stanowczych i czytelnych granic. Po co? To taki test, czy otaczający dziecko dorośli sprostają wyzwaniu i będą stałymi filarami, dającymi poczucie bezpieczeństwa. Nie chodzi o zabieranie autonomii dziecku, chodzi o granice z poszanowaniem jego osoby. Więc jeśli traficie na takiego testera, to nie złośćcie się na niego, a przyjrzyjcie się temu, co chce wam powiedzieć...

Niektórzy nie lubią rozmawiać o niczym. Small talk stanowi dla nich duży stres. Są to osoby, które w relacjach z innymi ludźmi stawiają na jakość - nie na ilość. Na pewno znajdziemy tu osoby w spektrum autyzmu, w tym z zespołem Aspergera... ale nie tylko!

Jeśli i Ty źle się czujesz, będąc zagadywanym/ą bez potrzeby, chcesz mieć większy wpływ na wybór rozmówcy - ta koszulka jest dla Ciebie!

Pokaż innym, że nie jesteś nieuprzejmy/a czy aspołeczny/a, tylko masz specyficzne wymagania w odniesieniu do interlokutora :) 

Przekaz

Zawodowy TESTER cierpliwości otoczenia (uwaga, nowa grafika od 2022 r.)

Choć przekaz wydaje się zabawny i nieco prowokacyjny, ma drugie dno i głębszy sens. Wszystkie dzieci (a te bardziej wymagające jeszcze mocniej) potrzebują stanowczych i czytelnych granic. Po co? To taki test, czy otaczający dziecko dorośli sprostają wyzwaniu i będą stałymi filarami, dającymi poczucie bezpieczeństwa. Nie chodzi o zabieranie autonomii dziecku, chodzi o granice z poszanowaniem jego osoby. Więc jeśli traficie na takiego testera, to nie złośćcie się na niego, a przyjrzyjcie się temu, co chce wam powiedzieć...

Wielkie umysły - naukowcy, artyści, wizjonerzy - to często osoby ekscentryczne, nietypowe, widzą świat inaczej, dostrzegają nieoczywiste powiązania. Mimo iż diagnozę autyzmu stawia się od niedawna, to specjaliści również u wielu historycznych postaci ze świata nauki i sztuki doszukują się cech autystycznych. Wśród nich znajdują się między innymi:

• Woody Allen 
• Hans Christian Andersen  
• Charles Darwin 
• Albert Einstein 
• Bill Gates
• Vincent van Gogh
• Anthony Hopkins (oficjalnie zdiagnozowany)
• Carl Jung
• Lionel Messi 
• Nicola Tesla
• Andy Warhol
• Virginia Woolf

Czy przez kontakt (w pracy, szkole czy na placu zabaw) z osobą autystyczną można się zarazić? Absolutnie nie! Można za to pogłębić empatię, poćwiczyć elastyczność, a nawet... czegoś się nauczyć! Sytuacje takie dotyczą zarówno dorosłych, jak i dzieci. Dajmy dobry przykład, oswajajmy autyzm - przeciwdziałajmy ignorancji.

Niektórzy nie lubią rozmawiać o niczym. Small talk stanowi dla nich duży stres. Są to osoby, które w relacjach z innymi ludźmi stawiają na jakość - nie na ilość. Na pewno znajdziemy tu osoby w spektrum autyzmu, w tym z zespołem Aspergera... ale nie tylko!

Jeśli i Ty źle się czujesz, będąc zagadywanym/ą bez potrzeby, chcesz mieć większy wpływ na wybór rozmówcy - ta koszulka jest dla Ciebie!

Pokaż innym, że nie jesteś nieuprzejmy/a czy aspołeczny/a, tylko masz specyficzne wymagania w odniesieniu do interlokutora :) 

Przekaz

To, co większości wydaje się normalne, nie musi takie być dla mniejszości. I odwrotnie - tyle razy osoba nietypowa w naszym społeczeństwie słyszy, że "to przecież nie jest normalne", "czy nie możesz być bardziej normalna/y?"

Przekaz

Lepiej zaliczać się do niektórych niż do wszystkich (A. Sapkowski) - w myśl tej zasady powstała koszulka o autyzmie jako edycji limitowanej. Komunikat w języku angielskim dotrze do odbiorców w środowisku międzynarodowym. Koszulka dla osób w każdym wieku, ze szczególnym uwzględnieniem młodzieży. Oswajajmy autyzm - pokażmy, że nie jest to powód do wstydu. Przekonajmy, że to zestaw charakterystycznych cech, a nie definicja danej osoby. 

Przekaz

Układ nerwowy osób neuronietypowych można porównać do specyficznego lub alternatywnego systemu operacyjnego. Przy czym system działający inaczej nie oznacza ani gorzej, ani lepiej - po prostu inaczej. Problem pojawia się wtedy, gdy świat, w którym osoba nietypowa funkcjonuje, został zaprojektowany i zbudowany nie zgodnie z tym, jak wyraża ona i realizuje swoje potrzeby. Tylko dlatego, że znajduje się w mniejszości. 

Przekaz

To, co większości wydaje się normalne, nie musi takie być dla mniejszości. I odwrotnie - tyle razy osoba nietypowa w naszym społeczeństwie słyszy, że "to przecież nie jest normalne", "czy nie możesz być bardziej normalna/y?"

Przekaz

Każdemu zdarza się zamyślić. Osobom autystycznym również. Czasem wymagają wybudzenia z takiej zadumy czy "zawieszki", gdyż skupiając się na interesującej kwestii, zapominają o całym świecie. To nie jest z ich strony złośliwe, choć może wywoływać skrajne reakcje otoczenia. Koszulka zaprojektowana z myślą o zespole Aspergera (ZA), ale każdy może ją nosić. Ważne, by oswajać społeczeństwo z charakterystyką spektrum autyzmu, w tym ZA.

Przekaz

ADHD - życie z odpalonymi kilkoma stacjami radiowymi jednocześnie, bez litości. Wzgórza kreatywności, dokonywanie cudów i niemożliwość wstania z łóżka, syndrom impostora, poczucie własnej wartości poniżej godności, uzależnienia, lęk i pasje, które sprawiają, że chce się żyć...

Powyższy opis to cytat z Anety Korycińskiej, znanej jako Baba od polskiego, która napisała książkę pt. „Radio w mojej głowie. Opowieści o ADHD”. Dalej autorka tak charakteryzuje swoje dzieło:

...Na smutno i na wesoło. Bez romantyzowania ADHD i bez stawiania się w roli ofiary. Tak chciałam, mam nadzieję, że tak wyszło. Mówię o sobie, ale by opanować ten egoistyczny pamiętnik i by nie sprawiać wrażenia, że każdy tak ma, zaprosiłam jeszcze 18 osób do rozmowy. Zostałam przekaźnikiem, spisałam je, by mogły wybrzmieć jak opowieść. W końcu to książka o różnorodności...

Przekaz

Układ nerwowy osób neuronietypowych można porównać do specyficznego lub alternatywnego systemu operacyjnego. Przy czym system działający inaczej nie oznacza ani gorzej, ani lepiej - po prostu inaczej. Problem pojawia się wtedy, gdy świat, w którym osoba nietypowa funkcjonuje, został zaprojektowany i zbudowany nie zgodnie z tym, jak wyraża ona i realizuje swoje potrzeby. Tylko dlatego, że znajduje się w mniejszości. 

Przekaz

Osoby neuronietypowe mogą potrzebować więcej czasu na reakcję. To, co inni z wiekiem robią automatycznie, ludzie w spektrum autyzmu czy z ADHD muszą robić świadomie, z dużym wysiłkiem potrzebnym do skupienia uwagi, rozłożenia komunikatu na czynniki pierwsze, przeanalizowania znaczenia, nadania kontekstu, priorytetów przy dłuższej wypowiedzi itd.

Przekaz

Spektrum autyzmu to m.in. wrażliwości sensoryczne (w tym wzrokowe), trudności w rozumieniu i ekspresji mimiki, a czasem nawet prozopagnozja (nierozpoznawanie twarzy). Osoby autystyczne mają wiele powodów, by nie patrzeć w oczy. I choć takie zachowanie podczas rozmowy może się wydawać lekceważące - raczej na pewno tak nie jest. Na szczęście słyszymy uszami.

Przekaz

Każdemu zdarza się zamyślić. Osobom autystycznym również. Czasem wymagają wybudzenia z takiej zadumy czy "zawieszki", gdyż skupiając się na interesującej kwestii, zapominają o całym świecie. To nie jest z ich strony złośliwe, choć może wywoływać skrajne reakcje otoczenia. Koszulka zaprojektowana z myślą o zespole Aspergera (ZA), ale każdy może ją nosić. Ważne, by oswajać społeczeństwo z charakterystyką spektrum autyzmu, w tym ZA.

Przekaz

ADHD - życie z odpalonymi kilkoma stacjami radiowymi jednocześnie, bez litości. Wzgórza kreatywności, dokonywanie cudów i niemożliwość wstania z łóżka, syndrom impostora, poczucie własnej wartości poniżej godności, uzależnienia, lęk i pasje, które sprawiają, że chce się żyć...

Powyższy opis to cytat z Anety Korycińskiej, znanej jako Baba od polskiego, która napisała książkę pt. „Radio w mojej głowie. Opowieści o ADHD”. Dalej autorka tak charakteryzuje swoje dzieło:

...Na smutno i na wesoło. Bez romantyzowania ADHD i bez stawiania się w roli ofiary. Tak chciałam, mam nadzieję, że tak wyszło. Mówię o sobie, ale by opanować ten egoistyczny pamiętnik i by nie sprawiać wrażenia, że każdy tak ma, zaprosiłam jeszcze 18 osób do rozmowy. Zostałam przekaźnikiem, spisałam je, by mogły wybrzmieć jak opowieść. W końcu to książka o różnorodności...

Przekaz

Akceptuj Szanuj Doceniaj - to wszystko należy się również osobom w spektrum autyzmu.

Pierwsze litery ASD stanowią akronim Autism Spectrum Disorder - anglojęzycznej nazwy zaburzeń ze spektrum autyzmu.

To określenie funkcjonuje w ramach międzynarodowej klasyfikacji chorób ICD (a ściśle rzecz tłumacząc - Międzynarodowej statystycznej klasyfikacji chorób i problemów zdrowotnych). Warto jednak wspomnieć, że obok ASD coraz częściej funkcjonuje ASC - Autism Spectrum Condition. To drugie określenie interpretuje spektrum autyzmu nie jako zaburzenie, a specyficzny, alternatywny wzorzec rozwojowy człowieka.

Poniżej fragmenty wywiadu Mateusza Różańskiego z prof. Tonym Attwoodem To nie autyzm jest problemem, udzielonego podczas konferencji: Autyzm. Ewolucja., opublikowanego na łamach portalu niepełnosprawni.pl w dn. 25.05.2022 (http://www.niepelnosprawni.pl/ledge/x/2010508;jsessionid=8091814B9CB747D071584A8F50A9A2B8)

Jaka ewolucja zaszła w postrzeganiu autyzmu? W tym, jak o nim myślimy i mówimy?

Prof. Tony Attwood: Przede wszystkim autyzm zawsze tu był. Tak samo zawsze były jego pozytywne cechy i problemy, które się z nim wiążą. Tylko kiedyś życie było prostsze. Ludzie w większości żyli w rolniczych społecznościach. W klasztorach. Ta rzeczywistość była prostsza dla osób autystycznych, które często pracowały jako rzemieślnicy, skupione przede wszystkim na swojej produktywności. We współczesnym społeczeństwie, na przykład w szkołach, funkcjonuje się w grupach, socjalizuje się. To jest dużo trudniejsze dla dzieci autystycznych. Dzisiaj wiele z nich odnajdują się w świecie nowych technologii. Autyzm, gdy mu się przyjrzeć, jest odmiennym sposobem postrzegania uczenia się, myślenia i budowania relacji. Sposobem, który może być bardzo kreatywny. Na przykład polska badaczka Maria Curie-Skłodowska miała wiele cech autystycznych i dwie nagrody Nobla. Społeczeństwo od zawsze korzystało na istnieniu osób autystycznych. Jednocześnie tym pozytywnym cechom towarzyszyły problemy z funkcjonowaniem w społeczeństwie.

Jak to jest, że widząc te wszystkie pozytywne strony, jednocześnie postrzegamy autyzm jako wadę i problem?

Problemem nie są osoby autystyczne. Najważniejszym problemem są osoby neurotypowe, który je odrzucają, znęcają się nad nimi, drażnią je i robią im inne straszne rzeczy. Drugim problemem są lęki i emocje. Trzeci to wrażliwość sensoryczna. Sam autyzm nie musi być największym problemem osoby w jej codziennym życiu. Problemem jest odrzucenie i upokorzenie, a także bycie ofiarą znęcania i dokuczania ze strony innych ludzi.

...

Czego potrzebujemy, by dokonała się rewolucja neuroróżnorodności? Czy jest ona w ogóle możliwa?

Sądzę, że to osoby autystyczne same wywołają tę rewolucję. To, co ja nazywam autystycznym głosem, będzie zarzewiem tej zmiany. Osoby autystyczne łączą się, organizują, współpracują ze sobą, stają się siłą. To właśnie ta wspólna praca zmieni to, jak postrzegamy autyzm...

Przekaz

Układ nerwowy osób neuronietypowych można porównać do specyficznego lub alternatywnego systemu operacyjnego. Przy czym system działający inaczej nie oznacza ani gorzej, ani lepiej - po prostu inaczej. Problem pojawia się wtedy, gdy świat, w którym osoba nietypowa funkcjonuje, został zaprojektowany i zbudowany nie zgodnie z tym, jak wyraża ona i realizuje swoje potrzeby. Tylko dlatego, że znajduje się w mniejszości. 

Przekaz

Osoby neuronietypowe mogą potrzebować więcej czasu na reakcję. To, co inni z wiekiem robią automatycznie, ludzie w spektrum autyzmu czy z ADHD muszą robić świadomie, z dużym wysiłkiem potrzebnym do skupienia uwagi, rozłożenia komunikatu na czynniki pierwsze, przeanalizowania znaczenia, nadania kontekstu, priorytetów przy dłuższej wypowiedzi itd.

Przekaz

Osoby nietypowe, w tym neuronietypowe czyli m.in. autystyczne, często muszą odnaleźć się systemie stworzonym przez osoby typowe. To znaczy, że grupa mniejszościowa spotyka się z oczekiwaniami "nie na swoją miarę" ze strony osób stanowiących większość i musi się dostosować, aby te oczekiwania spełnić. Często ten wymóg dostosowania okazuje się dla osób w spektrum niezrozumiały, zupełnie nieintuicyjny - nie do końca wiadomo, czego się spodziewać! Oczekuje się bowiem od jednostek nietypowych zachowania nieodróżniającego ich od neurorozwojowej większości, bez najmniejszej refleksji, z czego owe różnice mogą wynikać. 

Po kolejnych doświadczeniach w świecie skonstruowanym przez osoby nieautystyczne, ludzie rozwijający się według autystycznej ścieżki rozwojowej uczą się maskowania. Starają się nie odróżniać od pozostałych, co można porównać do codziennego, wielogodzinnego chodzenia na wysokich obcasach. Jest to sytuacja bardzo obciążająca, generuje napięcie, wymaga dużej świadomości i procesu regeneracji, gdyż inaczej może się skończyć problemami zdrowotnymi, np. depresją. Aby móc się zregenerować, warto zadbać o takie środowisko, w którym można zdjąć maskę, obniżyć swoje napięcie i po prostu być sobą.

Życzymy Wam, byście mieli w swoim otoczeniu bliskich, przy których zawsze możecie być sobą!

Przekaz

Spektrum autyzmu to m.in. wrażliwości sensoryczne (w tym wzrokowe), trudności w rozumieniu i ekspresji mimiki, a czasem nawet prozopagnozja (nierozpoznawanie twarzy). Osoby autystyczne mają wiele powodów, by nie patrzeć w oczy. I choć takie zachowanie podczas rozmowy może się wydawać lekceważące - raczej na pewno tak nie jest. Na szczęście słyszymy uszami.

Przekaz

Gdy dzieje się za dużo, jest zbyt głośno, wątki się mieszają i od tego wszystkiego zaczyna boleć głowa... to znak, że trzeba się odludnić. Albo zmienić kontakt osobisty na zdalny, on-line. Takie sytuacje często się zdarzają u osób wrażliwych sensorycznie, neuronietypowych, w spektrum autyzmu.

Dając sobie (lub dziecku) możliwość odpoczynku, zrobienia przerwy, podjęcia świadomej decyzji, jaki scenariusz będzie bardziej odpowiadał moim (jego) potrzebom - dbamy o dobrostan, zwiększamy komfort fizyczny i psychiczny. Dajmy sobie i innym do tego prawo. Czasem wystarczą słuchawki wyciszające, a czasem po prostu trzeba się przejść lub definitywnie wyjść. I się odludnić. Przez godzinę, dwie lub cały tydzień.

Przekaz

U osób w spektrum często obserwujemy trudności w odzwierciedlaniu sposobu myślenia innych ludzi, co skutecznie utrudnia zrozumienie ich zachowań z perspektywy autysty. Dlatego jednoznaczne i precyzyjne komunikaty będą znacząco zwiększać szanse na sukces i udaną współpracę. 

Poza tym z hasłem "Nie każ mi się domyślać" prawdopodobnie będzie się utożsamiać również duże grono osób nieautystycznych, zwłaszcza panowie ;)  

Przekaz

Osoby rozwijające się według autystycznego wzorca reagują na otoczenie inaczej niż osoby neurotypowe. Podobnie jest w szkolnej klasie czy grupie przedszkolnej, a nawet w neuroróżnorodnej rodzinie. Inne postrzeganie i odbieranie rzeczywistości ma duży wpływ na to, w jaki sposób dany człowiek się uczy, jakie są jego preferowane kanały komunikacji, możliwa długość skupienia uwagi oraz czas niezbędny do wykonania danego zadania.

Nie możemy zakładać, że rozwiązania adekwatne dla większości dzieci będą dobre dla konkretnego młodego człowieka w spektrum. Jeśli oczekiwania nie trafiają w jego możliwości, będą podnosiły poziom stresu, a w takich warunkach jeszcze trudniej jest zrozumieć coś nowego czy wykonać zadanie. Niezbędny jest spokój, wyrozumiałość i świadomość, że tego typu trudności nie są robieniem komuś na złość.