BLUZY

Przekaz

To, co większości wydaje się normalne, nie musi takie być dla mniejszości. I odwrotnie - tyle razy osoba nietypowa w naszym społeczeństwie słyszy, że "to przecież nie jest normalne", "czy nie możesz być bardziej normalna/y?"

Przekaz

Osoby ze spektrum autyzmu widzą świat na swój sposób, mają moce i słabe strony, starają się radzić sobie najlepiej, jak potrafią. Taki przekaz, wspiera je w budowaniu pewności siebie.

"Pozwól mi po swojemu" to słowa Jana Gawrońskiego - 13-letniego samorzecznika w spektrum autyzmu i z epilepsją, działającego w ramach inicjatyw: Chcemy całego życia, AutismTeam, Jasna Strona Spektrum. 

Przekaz

Różnorodność jest najlepszą siła napędową ewolucji! Na szczęście chyba każdy z nas ma w sobie coś, co nie mieści się w ogólnie przyjętej normie. I jest to jak najbardziej pożądane, bo definicja normy jest nam po prostu potrzebna, by gdzieś przynależeć (a z punktu widzenia ewolucji norma jest niekorzystna).

Przekaz

Rodzicie niepełnosprawnych dzieci mają wysoko podniesioną poprzeczkę. W przypadku spektrum autyzmu - również. Zdarza się, że codzienność przytłacza, a siły i cierpliwości zaczyna brakować. To normalne - jesteśmy tylko ludźmi, a bez porażek nie ma postępu. I choć zamiast uznania opiekunowie autystów często słyszą krytykę - ich starania są bezcenne! I warto o tym mówić! Wspierajmy się i stwórzmy rozpoznawalną społeczność! Dodajmy sobie nawzajem motywacji!

Każdemu zdarza się zamyślić. Osobom autystycznym również. Czasem wymagają wybudzenia z takiej zadumy czy "zawieszki", gdyż skupiając się na interesującej kwestii, zapominają o całym świecie. To nie jest z ich strony złośliwe, choć może wywoływać skrajne reakcje otoczenia. Koszulka zaprojektowana z myślą o zespole Aspergera (ZA), ale każdy może ją nosić. Ważne, by oswajać społeczeństwo z charakterystyką spektrum autyzmu, w tym ZA.

Bluza zachęca do spojrzenia na osobę w spektrum przez pryzmat człowieczeństwa, a nie "fiksacji" czy "zaburzeń", do redefinicji błędnych przekonań pokutujących w dyskursie społecznym. Takie spojrzenie na osoby rozwijające się w spektrum przywraca im godność, pozwalającą na życie zgodne z ich autystycznym kluczem. A czym dla Ciebie jest Twoja godność?

Przekaz

Akceptuj Szanuj Doceniaj - to wszystko należy się również osobom w spektrum autyzmu.

Pierwsze litery ASD stanowią akronim Autism Spectrum Disorder - anglojęzycznej nazwy zaburzeń ze spektrum autyzmu.

To określenie funkcjonuje w ramach międzynarodowej klasyfikacji chorób ICD (a ściśle rzecz tłumacząc - Międzynarodowej statystycznej klasyfikacji chorób i problemów zdrowotnych). Warto jednak wspomnieć, że obok ASD coraz częściej funkcjonuje ASC - Autism Spectrum Condition. To drugie określenie interpretuje spektrum autyzmu nie jako zaburzenie, a specyficzny, alternatywny wzorzec rozwojowy człowieka.

Przekaz

Lepiej zaliczać się do niektórych niż do wszystkich (A. Sapkowski) - w myśl tej zasady powstała koszulka o autyzmie jako edycji limitowanej. Komunikat w języku angielskim dotrze do odbiorców w środowisku międzynarodowym. Koszulka dla osób w każdym wieku, ze szczególnym uwzględnieniem młodzieży. Oswajajmy autyzm - pokażmy, że nie jest to powód do wstydu. Przekonajmy, że to zestaw charakterystycznych cech, a nie definicja danej osoby. 

Przekaz

Zawodowy TESTER cierpliwości otoczenia (uwaga, nowa grafika od 2022 r.)

Choć przekaz wydaje się zabawny i nieco prowokacyjny, ma drugie dno i głębszy sens. Wszystkie dzieci (a te bardziej wymagające jeszcze mocniej) potrzebują stanowczych i czytelnych granic. Po co? To taki test, czy otaczający dziecko dorośli sprostają wyzwaniu i będą stałymi filarami, dającymi poczucie bezpieczeństwa. Nie chodzi o zabieranie autonomii dziecku, chodzi o granice z poszanowaniem jego osoby. Więc jeśli traficie na takiego testera, to nie złośćcie się na niego, a przyjrzyjcie się temu, co chce wam powiedzieć...

Poniżej fragmenty wywiadu Mateusza Różańskiego z prof. Tonym Attwoodem To nie autyzm jest problemem, udzielonego podczas konferencji: Autyzm. Ewolucja., opublikowanego na łamach portalu niepełnosprawni.pl w dn. 25.05.2022 (http://www.niepelnosprawni.pl/ledge/x/2010508;jsessionid=8091814B9CB747D071584A8F50A9A2B8)

Jaka ewolucja zaszła w postrzeganiu autyzmu? W tym, jak o nim myślimy i mówimy?

Prof. Tony Attwood: Przede wszystkim autyzm zawsze tu był. Tak samo zawsze były jego pozytywne cechy i problemy, które się z nim wiążą. Tylko kiedyś życie było prostsze. Ludzie w większości żyli w rolniczych społecznościach. W klasztorach. Ta rzeczywistość była prostsza dla osób autystycznych, które często pracowały jako rzemieślnicy, skupione przede wszystkim na swojej produktywności. We współczesnym społeczeństwie, na przykład w szkołach, funkcjonuje się w grupach, socjalizuje się. To jest dużo trudniejsze dla dzieci autystycznych. Dzisiaj wiele z nich odnajdują się w świecie nowych technologii. Autyzm, gdy mu się przyjrzeć, jest odmiennym sposobem postrzegania uczenia się, myślenia i budowania relacji. Sposobem, który może być bardzo kreatywny. Na przykład polska badaczka Maria Curie-Skłodowska miała wiele cech autystycznych i dwie nagrody Nobla. Społeczeństwo od zawsze korzystało na istnieniu osób autystycznych. Jednocześnie tym pozytywnym cechom towarzyszyły problemy z funkcjonowaniem w społeczeństwie.

Jak to jest, że widząc te wszystkie pozytywne strony, jednocześnie postrzegamy autyzm jako wadę i problem?

Problemem nie są osoby autystyczne. Najważniejszym problemem są osoby neurotypowe, który je odrzucają, znęcają się nad nimi, drażnią je i robią im inne straszne rzeczy. Drugim problemem są lęki i emocje. Trzeci to wrażliwość sensoryczna. Sam autyzm nie musi być największym problemem osoby w jej codziennym życiu. Problemem jest odrzucenie i upokorzenie, a także bycie ofiarą znęcania i dokuczania ze strony innych ludzi.

...

Czego potrzebujemy, by dokonała się rewolucja neuroróżnorodności? Czy jest ona w ogóle możliwa?

Sądzę, że to osoby autystyczne same wywołają tę rewolucję. To, co ja nazywam autystycznym głosem, będzie zarzewiem tej zmiany. Osoby autystyczne łączą się, organizują, współpracują ze sobą, stają się siłą. To właśnie ta wspólna praca zmieni to, jak postrzegamy autyzm...

Czy przez kontakt (w pracy, szkole czy na placu zabaw) z osobą autystyczną można się zarazić? Absolutnie nie! Można za to pogłębić empatię, poćwiczyć elastyczność, a nawet... czegoś się nauczyć! Sytuacje takie dotyczą zarówno dorosłych, jak i dzieci. Dajmy dobry przykład, oswajajmy autyzm - przeciwdziałajmy ignorancji.

Przekaz

U osób w spektrum często obserwujemy trudności w odzwierciedlaniu sposobu myślenia innych ludzi, co skutecznie utrudnia zrozumienie ich zachowań z perspektywy autysty. Dlatego jednoznaczne i precyzyjne komunikaty będą znacząco zwiększać szanse na sukces i udaną współpracę. 

Poza tym z hasłem "Nie każ mi się domyślać" prawdopodobnie będzie się utożsamiać również duże grono osób nieautystycznych, zwłaszcza panowie ;)  

Przekaz

Rodzicie niepełnosprawnych dzieci mają wysoko podniesioną poprzeczkę. W przypadku spektrum autyzmu - również. Zdarza się, że codzienność przytłacza, a siły i cierpliwości zaczyna brakować. To normalne - jesteśmy tylko ludźmi, a bez porażek nie ma postępu. I choć zamiast uznania opiekunowie autystów często słyszą krytykę - ich starania są bezcenne! I warto o tym mówić! Wspierajmy się i stwórzmy rozpoznawalną społeczność! Dodajmy sobie nawzajem motywacji!

Bluza zachęca do spojrzenia na osobę w spektrum przez pryzmat człowieczeństwa, a nie "fiksacji" czy "zaburzeń", do redefinicji błędnych przekonań pokutujących w dyskursie społecznym. Takie spojrzenie na osoby rozwijające się w spektrum przywraca im godność, pozwalającą na życie zgodne z ich autystycznym kluczem. A czym dla Ciebie jest Twoja godność?

Wszędzie - gdzie się da i komu się da - mówmy głośno: Przyjaźnie dla autyzmu! Stawiajmy na mocne strony autyzmu, chroniąc te słabe. To od nas w dużej mierze zależy, jak społeczeństwo będzie postrzegać osoby z autyzmem. Nasza postawa, nasze słowa, gesty - to wszystko jest ważne. Jeśli my sami będziemy przyjaźnie nastawieni - skradniemy nie tylko serca ludzi, ale mamy także szanse podnieść ich świadomość na temat autyzmu! Hasło #PrzyjaźnieDlaAutyzmu zawdzięczamy Sylwii i Jankowi, którego "zalety w autyzmie to rarytas"!

Akceptuj Szanuj Doceniaj - to wszystko należy się również osobom w spektrum autyzmu.

Pierwsze litery ASD stanowią akronim Autism Spectrum Disorder - anglojęzycznej nazwy zaburzeń ze spektrum autyzmu.

To określenie funkcjonuje w ramach międzynarodowej klasyfikacji chorób ICD (a ściśle rzecz tłumacząc - Międzynarodowej statystycznej klasyfikacji chorób i problemów zdrowotnych). Warto jednak wspomnieć, że obok ASD coraz częściej funkcjonuje ASC - Autism Spectrum Condition. To drugie określenie interpretuje spektrum autyzmu nie jako zaburzenie, a specyficzny, alternatywny wzorzec rozwojowy człowieka.

Wszędzie - gdzie się da i komu się da - mówmy głośno: Przyjaźnie dla autyzmu! Stawiajmy na mocne strony autyzmu, chroniąc te słabe. To od nas w dużej mierze zależy, jak społeczeństwo będzie postrzegać osoby z autyzmem. Nasza postawa, nasze słowa, gesty - to wszystko jest ważne. Jeśli my sami będziemy przyjaźnie nastawieni - skradniemy nie tylko serca ludzi, ale mamy także szanse podnieść ich świadomość na temat autyzmu! Hasło #PrzyjaźnieDlaAutyzmu zawdzięczamy Sylwii i Jankowi, którego "zalety w autyzmie to rarytas"!

Osoby ze spektrum autyzmu (jak i tzw. neurotypowe) mogą mieć trudności ze skupieniem uwagi. Nadwrażliwość słuchowa może skutecznie utrudniać wychwycenie przekazu werbalnego. Tym bardziej, im jest on dłuższy. Ułatwieniem może być komunikowanie się za pomocą obrazu - rozrysowanie wyboru czy kolejności zadań. Można nauczyć się tej sztuki np. tu: http://zakamarkirodzicielstwa.pl/warsztaty-szybkiego-rysowania/

Przekaz

Układ nerwowy osób neuronietypowych można porównać do specyficznego lub alternatywnego systemu operacyjnego. Przy czym system działający inaczej nie oznacza ani gorzej, ani lepiej - po prostu inaczej. Problem pojawia się wtedy, gdy świat, w którym osoba nietypowa funkcjonuje, został zaprojektowany i zbudowany nie zgodnie z tym, jak wyraża ona i realizuje swoje potrzeby. Tylko dlatego, że znajduje się w mniejszości. 

Przekaz

Osoby neuronietypowe mogą potrzebować więcej czasu na reakcję. To, co inni z wiekiem robią automatycznie, ludzie w spektrum autyzmu czy z ADHD muszą robić świadomie, z dużym wysiłkiem potrzebnym do skupienia uwagi, rozłożenia komunikatu na czynniki pierwsze, przeanalizowania znaczenia, nadania kontekstu, priorytetów przy dłuższej wypowiedzi itd.

Przekaz

Spektrum autyzmu to m.in. wrażliwości sensoryczne (w tym wzrokowe), trudności w rozumieniu i ekspresji mimiki, a czasem nawet prozopagnozja (nierozpoznawanie twarzy). Osoby autystyczne mają wiele powodów, by nie patrzeć w oczy. I choć takie zachowanie podczas rozmowy może się wydawać lekceważące - raczej na pewno tak nie jest. Na szczęście słyszymy uszami.

Osoby ze spektrum autyzmu (jak i tzw. neurotypowe) mogą mieć trudności ze skupieniem uwagi. Nadwrażliwość słuchowa może skutecznie utrudniać wychwycenie przekazu werbalnego. Tym bardziej, im jest on dłuższy. Ułatwieniem może być komunikowanie się za pomocą obrazu - rozrysowanie wyboru czy kolejności zadań. Można nauczyć się tej sztuki np. tu: http://zakamarkirodzicielstwa.pl/warsztaty-szybkiego-rysowania/

Przekaz

Osoby autystyczne mają predyspozycje do myślenia abstrakcyjnego, co jest niezbędnym składnikiem kreatywności. Dlaczego? Według Temple Grandin (ekspert w dziedzinie hodowli bydła, autyzm zdiagnozowany w dzieciństwie) może to wynikać z odwrotnej kolejności przemyśleń: najpierw o szczegółach, a dopiero potem o powiązaniach między nimi, co sprawia, że autyści zauważają nietypowe rozwiązania. Zdarza się, że dokonują odkryć wbrew utartym schematom.

Przekaz

ADHD - życie z odpalonymi kilkoma stacjami radiowymi jednocześnie, bez litości. Wzgórza kreatywności, dokonywanie cudów i niemożliwość wstania z łóżka, syndrom impostora, poczucie własnej wartości poniżej godności, uzależnienia, lęk i pasje, które sprawiają, że chce się żyć...

Powyższy opis to cytat z Anety Korycińskiej, znanej jako Baba od polskiego, która napisała książkę pt. „Radio w mojej głowie. Opowieści o ADHD”. Dalej autorka tak charakteryzuje swoje dzieło:

...Na smutno i na wesoło. Bez romantyzowania ADHD i bez stawiania się w roli ofiary. Tak chciałam, mam nadzieję, że tak wyszło. Mówię o sobie, ale by opanować ten egoistyczny pamiętnik i by nie sprawiać wrażenia, że każdy tak ma, zaprosiłam jeszcze 18 osób do rozmowy. Zostałam przekaźnikiem, spisałam je, by mogły wybrzmieć jak opowieść. W końcu to książka o różnorodności...

Wielkie umysły - naukowcy, artyści, wizjonerzy - to często osoby ekscentryczne, nietypowe, widzą świat inaczej, dostrzegają nieoczywiste powiązania. Mimo iż diagnozę autyzmu stawia się od niedawna, to specjaliści również u wielu historycznych postaci ze świata nauki i sztuki doszukują się cech autystycznych. Wśród nich znajdują się między innymi:

• Woody Allen 
• Hans Christian Andersen  
• Charles Darwin 
• Albert Einstein 
• Bill Gates
• Vincent van Gogh
• Anthony Hopkins (oficjalnie zdiagnozowany)
• Carl Jung
• Lionel Messi 
• Nicola Tesla
• Andy Warhol
• Virginia Woolf

Przekaz

Osoby neuronietypowe mogą potrzebować więcej czasu na reakcję. To, co inni z wiekiem robią automatycznie, ludzie w spektrum autyzmu czy z ADHD muszą robić świadomie, z dużym wysiłkiem potrzebnym do skupienia uwagi, rozłożenia komunikatu na czynniki pierwsze, przeanalizowania znaczenia, nadania kontekstu, priorytetów przy dłuższej wypowiedzi itd.

Spektrum autyzmu to m.in. wrażliwości sensoryczne (w tym wzrokowe), trudności w rozumieniu i ekspresji mimiki, a czasem nawet prozopagnozja (nierozpoznawanie twarzy). Osoby autystyczne mają wiele powodów, by nie patrzeć w oczy. I choć takie zachowanie podczas rozmowy może się wydawać lekceważące - raczej na pewno tak nie jest. Na szczęście słyszymy uszami.

Przekaz

Lepiej zaliczać się do niektórych niż do wszystkich (A. Sapkowski) - w myśl tej zasady powstała koszulka o autyzmie jako edycji limitowanej. Komunikat w języku angielskim dotrze do odbiorców w środowisku międzynarodowym. Koszulka dla osób w każdym wieku, ze szczególnym uwzględnieniem młodzieży. Oswajajmy autyzm - pokażmy, że nie jest to powód do wstydu. Przekonajmy, że to zestaw charakterystycznych cech, a nie definicja danej osoby.